DE WATERVOGEL

Galerie en beeldentuin

Congo

Onderaan de pagina vindt u een kaart van Congo

Klik voor foto's op de naam van de  betreffende stam:

Bakongo

De Bakongo wonen verspreid over Congo-Brazzaville, Congo-Kinshasa en Angola
Spiegel- en spijker beschermbeelden zijn afkomstig van volkeren uit Zuidwest Zaïre en Kongo.
Deze beelden hebben de status magisch (fetisch) te zijn, in de stellige overtuiging dat deze grote krachten bezitten.
In de Kongo heten al deze fetischbeelden nkisi. Nkisi betekent "geneeskunde”. Er zijn vier belangrijke soorten nkisi, gebruikt voor verschillende doeleinden. Nkondi zijn Fetischen van het ongeluk, ze dragen meestal een speer of een mes, terwijl npezo net zo slecht zijn, maar een minder dreigende houding hebben. Moganga Na zijn goedgunstige beelden, die beschermen tegen ziekte en gevaarlijke geesten. Zij helpen de jager en de krijger, terwijl mbula bescherming biedt tegen hekserij. De ogen zijn vaak met glas ingelegd en in een zakje om de hals of in een uitstulping ter hoogte van de navel zitten magische stoffen, die bedoeld zijn om het beeld kracht te geven.

Bij spiegelbeelden is de uitstulping van de buik meestal afgesloten met een spiegel. In deze spiegel kon de rituele genezer (de Nganga) in een toestand van trance de wereld van goden en voorouders waarnemen. De weerkaatsing van de spiegel gaf het beeld de kracht om onheil tegemoet te treden en de bron ervan te vernietigen.

Bij de spijkerbeelden zijn de vele spijkers door de Nganga tijdens rituele handelingen in het beeld geslagen. Telkens als hij het krachtbeeld vraagt om bij wijze van wraak iemand ziek te maken of zelfs te doden, slaat hij een spijker in het beeld. Door het te 'verwonden' zet de Nganga het krachtbeeld ertoe aan, om zijn verzoek uit te voeren.

Chokwe

De Chokwe zijn verspreid over een groot gebied in Zuid Congo, het Oosten van Angola en in Zambia.
Chokwe beeldhouwers waren de meest beroemde van de regio; er waren twee soorten. De songi  maakten jinga , kleine mahamba figuren voor de familie heiligdommen en alle voorwerpen die worden gebruikt worden voor de jacht, de liefde, magie, en de vruchtbaarheid. Naast de folklorekunst, die enigszins stijf is en geen enkele illusie van diepte geeft, bestond er ook de oude verfijnde cultuur van het hof, de fuli . De professionele kunstenaars beeldhouwden scepters, tronen met beeldjes, waaiers, tabaksdozen etc.,
Het meest krachtige en belangrijke Chokwe masker is bekend als chikunga., een zeer machtig masker dat gebruikt wordt tijdens chef-ceremonies en offers aan de voorouders.
De Chokwe zijn ook bekend om hun rijk-gedecoreerde stoelen. 

Kuba

De Kuba leven in het gebied van centraal Congo, begrensd door de Sankuru, Kasai, en Lulua rivieren
Meer dan twintig soorten maskers worden gebruikt bij de Kuba, met betekenissen en functies die variëren van groep naar groep
Het Ngaady masker behoort tot de drie belangrijkste koninklijke maskers van de Kuba, namelijk de Mosh'Ambwooy, de Bwoom en de Ngaady Mwaash.
Deze opvallende maskers zijn verfraaid met geometrische oppervlakteontwerpen in contrasten van kleur, patroon, en textuur.
Huid, dierlijk haar, bont, parels, kauri’s, en veren sieren de maskers.

Luba

De Luba leven in het gehele zuidoostelijke deel van de Congo
Kenmerken van Luba beeldhouwkunst zijn: ingewikkelde kapsels, vaak in de vorm van een kruis, of neerdalend als een waterval, een gegroefde band die de haar-lijn van het voorhoofd scheidt, de ogen gevormd als koffie-bonen en een soort “katte-oren”.
Het traditionele houtsnijwerk is bestemd voor voorouder- en geest culten, voor initiatie, en voor medische doeleinden. Het favoriete thema in de beeldhouwkunst van de Luba was de vrouw, omdat volgens de Luba mythe, vilie  de eerste vrouw van de geest was, oprichter van de clan en de borg van de vruchtbaarheid en de afstamming.
Sommige beelden zijn vrijstaand, bijna altijd in een frontale positie, vaak met hun handen op hun borsten, anderen zijn knielend, zittend of staand met opgeheven handen . De beelden worden vaak gekenmerkt door uitgebreide insnijdingen op het lichaam. De vrouwelijke figuren worden gemodelleerd met ronde vormen en hebben zogenaamde dodu, dat is een tendens tot stilistische molligheid.
Veel Luba beelden dragen magie-ingrediënten op het hoofd.

Chimpansees komen in de Afrikaanse kunst zelden voor, omdat hun gelijkenis met de mens verontrustend kan zijn. Uitzondering hierop vormen de "gwa so'o" maskers van de Hemba. De brede open mond en de opgetrokken wenkbrauwen waren bedoeld om angst aan te jagen. Deze maskers werden gebruikt bij begrafenissen om de aanwezigheid van de dood te symboliseren.

Tabwa

De Tabwa leefden onder Luba overheersing in kleine zelfstandige dorpen verspreid over een  gebied dat liep van het zuidoosten van Congo tot het noordoosten van Zambia. Tijdens de 19e eeuw bracht de handel in ivoor welvaart in de regio en de Tabwa hun onafhankelijkheid. De invloed van Oost-Tanzania op de Tabwa kunst ziet men in het gebruik van lineaire geometrische decoratie, terwijl hun westerse buren, de Luba,  prestige objecten inbrachten in de Tabwa kunst.
De Tabwa gebruikten twee soorten maskers: een menselijk masker, dat de vrouw vertegenwoordigde een masker in de vorm van een buffelhoofd, de man. Beide maskers werden gebruikt bij vruchtbaarheidsrituelen, gehouden voor steriele vrouwen. Ook maakten de Tabwa gebruilsvoorwerpen, zoals kammen en muziekinstrumenten met beeldjes.

 

 

 congo